پایگاه اطلاع رسانی دریا و نفت: بازار جهانی نفت در هفته منتهی به ۲۵ مهر ۱۴۰۵، نوسانات شدیدی را پشت سر گذاشت. معامله‌گران در ابتدای هفته به افزایش احتمالی عرضه فرآورده‌های نفتی روسیه و کاهش محدودیت‌های صادراتی این کشور امیدوار بودند؛ عواملی که می‌توانستند بخشی از فشار کمبود عرضه را جبران کنند. با این حال، تداوم اختلال در تردد از تنگه هرمز، حملات به زیرساخت‌های انرژی و کاهش قابل‌توجه ذخایر نفت خام آمریکا، معادلات بازار را تغییر داد. در نهایت، با وجود اقداماتی برای افزایش عرضه و مهار قیمت‌ها، نگرانی از تداوم اختلال در زنجیره تأمین انرژی بر بازار غلبه کرد و نفت برنت را به بالاترین قیمت پایانی خود از ۱۹ مه رساند.
دوشنبه ۲۰ مهر؛ امید به افزایش عرضه روسیه قیمت نفت را پایین آورد
قیمت نفت در معاملات روز دوشنبه تحت تأثیر چشم‌انداز افزایش عرضه فرآورده‌های نفتی روسیه و احتمال کاهش تنش‌ها در زیرساخت‌های انرژی روسیه و اوکراین افت کرد. نفت برنت با یک دلار و ۵۴ سنت کاهش، معادل ۱.۴۷ درصد، در سطح ۱۰۳ دلار و ۱۸ سنت معامله شد. وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با همین میزان کاهش و افت ۱.۶۸ درصدی، به ۹۰ دلار و ۳۱ سنت رسید. مهم‌ترین عامل فشار بر بازار، گزارش‌ها درباره برنامه روسیه برای افزایش عرضه گازوئیل بود. بر اساس این گزارش‌ها، روسیه قصد داشت بیش از ۳۰۰ هزار تن گازوئیل عرضه کند و ۵۰۰ هزار تن دیگر در ماه نوامبر و یک میلیون تن پس از آن به بازار برساند. انتشار این اخبار، قیمت گازوئیل در بورس بین‌قاره‌ای را حدود سه درصد کاهش داد و به یک‌هزار و ۴۳۶ دلار برای هر تن رساند. با این حال، نگرانی‌های ژئوپلیتیکی در خاورمیانه مانع از افت بیشتر قیمت نفت شد. تحلیلگران گلدمن ساکس نیز پیش‌بینی قیمت نفت برنت در ماه دسامبر را از ۸۵ دلار به ۹۰ دلار برای هر بشکه افزایش دادند و صرف ریسک بازار را اندکی بیش از ۲۰ دلار برآورد کردند؛ موضوعی که از تداوم نگرانی‌ها درباره عرضه حکایت داشت.
سه‌شنبه ۲۱ مهر؛ احتمال افزایش عرضه گازوئیل روسیه بازار را تحت فشار گذاشت
روند نزولی قیمت نفت در معاملات روز سه‌شنبه نیز ادامه یافت. نفت برنت با یک دلار و ۳۰ سنت کاهش، معادل ۱.۲ درصد، به ۱۰۵ دلار و ۳۵ سنت رسید. وست تگزاس اینترمدیت نیز با یک دلار و ۲۵ سنت افت، معادل ۱.۳ درصد، در سطح ۹۲ دلار و ۴۹ سنت معامله شد. اظهارات دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، درباره موافقت روسیه با تأمین گازوئیل بازارهای جهانی و لغو موقت تحریم‌های مرتبط با سوخت روسیه، از عوامل اثرگذار بر معاملات بود. افزایش عرضه فرآورده‌های نفتی روسیه می‌توانست بخشی از کمبود بازار را جبران کند و نگرانی‌ها درباره محدودیت عرضه جهانی را کاهش دهد. با وجود این، ریسک‌های ژئوپلیتیکی همچنان مانع از افت شدیدتر قیمت‌ها بودند. تهدید کشتی‌ها و خطوط لوله در خلیج فارس، همراه با افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل و بیمه، انتقال محموله‌های نفت خام و فرآورده‌های نفتی را دشوارتر کرد. بر اساس گزارش‌ها، هزینه‌های حمل‌ونقل و بیمه در برخی موارد به بیش از یک‌سوم ارزش محموله‌ها رسیده بود.
چهارشنبه ۲۲ مهر؛ حمله به تأسیسات آرامکو نگرانی از عرضه را افزایش داد
قیمت نفت در معاملات روز چهارشنبه با افزایش نگرانی‌ها درباره امنیت زیرساخت‌های انرژی خاورمیانه صعود کرد. نفت برنت با ۳۴ سنت رشد، معادل ۰.۳ درصد، به ۱۰۶ دلار و سه سنت رسید. وست تگزاس اینترمدیت نیز با ۲۸ سنت افزایش، معادل ۰.۳ درصد، در سطح ۹۴ دلار و ۴۲ سنت معامله شد. وزارت انرژی عربستان اعلام کرد ساختمانی اداری متعلق به شرکت دولتی آرامکو در شهر ظهران هدف حمله قرار گرفته و دچار آتش‌سوزی شده است. انتشار این خبر، نگرانی‌ها درباره احتمال گسترش حملات به زیرساخت‌های نفتی عربستان و اختلال در عرضه انرژی منطقه را افزایش داد. در سوی دیگر بازار، احتمال افزایش صادرات گازوئیل روسیه همچنان عاملی کاهشی محسوب می‌شد. معامله‌گران انتظار داشتند ورود محموله‌های بیشتر به بازار، بخشی از فشار کمبود فرآورده‌های نفتی را کاهش دهد. به این ترتیب، بازار نفت در میانه هفته میان دو نیروی متضاد قرار داشت: امید به افزایش عرضه از یک سو و افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیکی از سوی دیگر.
پنج‌شنبه ۲۳ مهر؛ امید به کاهش محدودیت‌های نفتکش‌های روسی قیمت‌ها را عقب راند
قیمت نفت در معاملات روز پنج‌شنبه بار دیگر کاهش یافت. نفت برنت با دو دلار و ۲۸ سنت افت، معادل ۲.۲ درصد، به ۱۰۳ دلار و ۷۸ سنت رسید. وست تگزاس اینترمدیت نیز با یک دلار و ۳۴ سنت کاهش، معادل ۱.۴ درصد، در سطح ۹۳ دلار و ۷۵ سنت معامله شد. مهم‌ترین عامل کاهش قیمت‌ها، احتمال بررسی تسهیل محدودیت‌های آمریکا علیه شماری از نفتکش‌های موسوم به ناوگان سایه روسیه بود. کاهش محدودیت‌های حمل‌ونقل می‌توانست هزینه جابه‌جایی محموله‌های نفتی را پایین بیاورد و انعطاف‌پذیری عرضه را افزایش دهد. با این حال، نگرانی‌های مربوط به تنگه هرمز و حملات پهپادی اوکراین به زیرساخت‌های انرژی روسیه همچنان از قیمت‌ها حمایت می‌کرد. هم‌زمان، داده‌های مؤسسه نفت آمریکا از کاهش ۱۱ میلیون و ۱۰۰ هزار بشکه‌ای ذخایر نفت خام این کشور در هفته منتهی به ۹ اکتبر حکایت داشت؛ رقمی که به‌مراتب بیشتر از پیش‌بینی تحلیلگران بود و احتمال محدودتر شدن عرضه در بازار آمریکا را تقویت کرد.
جمعه ۲۴ مهر؛ افت روزانه مانع رشد هفتگی نفت نشد
قیمت نفت در معاملات روز جمعه کاهش محدودی را تجربه کرد، اما در مجموع هفته همچنان در مسیر صعود قرار داشت. نفت برنت با ۴۷ سنت کاهش، معادل ۰.۴۴ درصد، به ۱۰۵ دلار و ۴۵ سنت رسید. وست تگزاس اینترمدیت نیز با ۶۲ سنت افت، معادل ۰.۶۳ درصد، در سطح ۹۷ دلار و ۳۵ سنت معامله شد. اختلال در تردد نفتکش‌ها از تنگه هرمز و کاهش بیش از انتظار ذخایر نفت خام آمریکا، از مهم‌ترین عوامل حمایت از قیمت‌ها بودند. بر اساس داده‌های مؤسسه کپلر، میانگین عبور نفت از تنگه هرمز در هفت روز منتهی به ۱۳ اکتبر به روزانه ۱۱ میلیون و ۶۲۰ هزار بشکه رسید؛ رقمی که حدود ۶۸ درصد سطح مبنای روزانه ۱۷ میلیون و ۱۵۰ هزار بشکه بود. در همین حال، حاشیه سود پالایش گازوئیل در اروپا نزدیک به دو درصد کاهش یافت و به ۷۸ دلار و ۶۷ سنت برای هر بشکه رسید. این افت پس از موافقت آژانس بین‌المللی انرژی با آزادسازی بیش از ۲۰ میلیون بشکه گازوئیل به بازار رخ داد. با این حال، افزایش احتمالی عرضه فرآورده‌های نفتی نتوانست نگرانی‌ها درباره اختلال در جریان نفت خام را به‌طور کامل برطرف کند.
شنبه ۲۵ مهر؛ جهش برنت به نزدیکی ۱۱۰ دلار
بازار نفت در پایان هفته با جهش قابل‌توجه قیمت‌ها مواجه شد. نفت برنت با سه دلار و ۹۴ سنت افزایش، معادل ۳.۷ درصد، در سطح ۱۰۹ دلار و ۸۶ سنت بسته شد؛ بالاترین قیمت پایانی این شاخص از ۱۹ مه. وست تگزاس اینترمدیت نیز با سه دلار و ۴۴ سنت رشد، معادل ۳.۵ درصد، به ۱۰۱ دلار و ۴۱ سنت رسید که بالاترین سطح آن از ۱۷ سپتامبر بود. در مجموع، برنت در هفته گذشته ۴.۹ درصد و وست تگزاس اینترمدیت ۱۰.۴ درصد افزایش قیمت ثبت کردند. این رشد در شرایطی رخ داد که بازار در روزهای ابتدایی هفته تحت فشار اخبار مربوط به افزایش عرضه گازوئیل روسیه قرار داشت، اما در ادامه، نگرانی از امنیت زیرساخت‌های انرژی و اختلال در مسیرهای انتقال نفت به عامل اصلی جهت‌دهی به معاملات تبدیل شد. تشدید نگرانی‌ها درباره امنیت بندر ینبع عربستان در دریای سرخ، یکی از عوامل مهم جهش قیمت‌ها بود.
ائتلاف به رهبری عربستان اعلام کرد موشک بالستیک شلیک‌شده به سمت این بندر را رهگیری کرده است. اهمیت ینبع در انتقال نفت عربستان باعث شد هرگونه تهدید علیه این مسیر، حساسیت معامله‌گران را نسبت به اختلال احتمالی در عرضه افزایش دهد. هم‌زمان، حمله اوکراین به پالایشگاه ریازان روسیه و توقف فعالیت یکی از واحدهای اصلی تقطیر نفت خام این پالایشگاه، نگرانی‌ها درباره عرضه فرآورده‌های نفتی روسیه را تشدید کرد. در چنین شرایطی، حتی اقدامات حمایتی برای افزایش عرضه نیز نتوانستند اثر نگرانی‌های ژئوپلیتیکی را خنثی کنند.آژانس بین‌المللی انرژی با آزادسازی بیش از ۲۰ میلیون بشکه سوخت و وزارت انرژی آمریکا با اعلام برنامه مبادله حداکثر ۱۷ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی، برای تقویت عرضه اقدام کردند. با این حال، بازار همچنان نسبت به پایداری جریان نفت و احتمال گسترش اختلال‌ها نگران بود؛ عاملی که زمینه رشد قیمت‌ها در پایان هفته را فراهم کرد.
آینده قیمت نفت به امنیت تنگه هرمز گره خورد
بازار جهانی نفت در هفته گذشته نمونه روشنی از غلبه ریسک‌های عرضه بر عوامل کاهشی بود. در ابتدای هفته، احتمال افزایش صادرات گازوئیل روسیه و کاهش محدودیت‌های حمل‌ونقل نفت، امید به بهبود عرضه را تقویت کرد؛ اما در ادامه، حملات به زیرساخت‌های انرژی عربستان و روسیه، کاهش ذخایر نفت خام آمریکا و افت جریان نفت از تنگه هرمز، مسیر بازار را تغییر داد. در این میان، آزادسازی ذخایر راهبردی و تلاش برای افزایش عرضه فرآورده‌های نفتی نتوانست نگرانی معامله‌گران درباره اختلال در زنجیره تأمین انرژی را از بین ببرد. در نتیجه، برنت به آستانه ۱۱۰ دلار رسید و وست تگزاس اینترمدیت نیز بار دیگر از مرز ۱۰۰ دلار عبور کرد.
در کوتاه‌مدت، روند قیمت نفت بیش از هر چیز به تحولات امنیتی خاورمیانه، وضعیت تردد نفتکش‌ها از تنگه هرمز و میزان واقعی عرضه نفت و فرآورده‌های نفتی روسیه وابسته خواهد بود. اگر اختلال‌ها ادامه پیدا کند یا حملات به زیرساخت‌های انرژی گسترش یابد، احتمال باقی ماندن صرف ریسک در قیمت‌ها و تداوم نوسانات شدید وجود دارد. در مقابل، کاهش تنش‌ها و بازگشت جریان پایدار نفت می‌تواند بخشی از فشار صعودی را تعدیل کند. بنابراین، اگرچه افزایش عرضه و آزادسازی ذخایر راهبردی همچنان از ابزارهای مهار قیمت‌ها هستند، پایداری بازار نفت در نهایت به بازگشت اطمینان درباره امنیت مسیرهای انتقال انرژی و استمرار عرضه وابسته خواهد بود.
